راهنمای جامع خرید اجاق القایی

اجاق های القایی (Induction Hobs) دهه هاست که در دنیای آشپزی حضور دارند. با این حال، تنها در سال های اخیر است که محبوبیت آن ها در آشپزخانه خانه ها افزایش یافته است. اما اجاق القایی دقیقاً چیست و آیا باید به فکر خرید یکی از آن ها باشید؟ در این مقاله توضیح می دهیم که اجاق القایی چیست، آیا واقعاً دستگاه خوبی است یا خیر، و به بیشترین سوالات شما درباره آن ها پاسخ می دهیم.

اجاق القایی چیست؟

اجاق های القایی از نظر ظاهری بسیار شبیه به اجاق های برقی معمولی هستند، اما روش کار آن ها کاملاً متفاوت است. اگرچه هر دو برای تامین انرژی به برق متکی هستند، اما اجاق های القایی با استفاده از میدان های الکترومغناطیسی کار می کنند که مستقیماً خودِ ظروف پخت وپز را گرم می کنند. در مقابل، اجاق های برقی از یک المنت حرارتی برای تولید گرما استفاده می کنند که سپس این گرما به ظرف منتقل می شود.

به دلیل توانایی اجاق القایی در گرم کردن مستقیم قابلمه یا ماهیتابه، در مقایسه با سایر انواع اجاق های برقی، انرژی بسیار کمتری هدر می رود. همچنین انرژی کمتری مصرف می کند، معمولاً بسیار سریع تر است و ایمنی بالاتری دارد.

اجاق های القایی چگونه کار می کنند؟

اجاق های القایی از میدان های الکترومغناطیسی استفاده می کنند که مستقیماً ظرف را گرم می کنند. در زیر صفحه شیشه ای اجاق القایی، یک سیم پیچ الکترومغناطیسی قرار دارد. این سیم پیچ از مس ساخته شده و با نیروی برق کار می کند. جریان الکتریکی که از این سیم پیچ عبور می کند، یک میدان مغناطیسی ایجاد می کند. نکته جالب اینجاست که تا زمانی که قابلمه یا ماهیتابه ای روی اجاق قرار نگیرد، هیچ گرمایی تولید نمی شود.

هنگامی که ظرفی از جنس مواد مغناطیسی (مانند فولاد یا چدن) روی اجاق قرار می گیرد، میدان مغناطیسی به آن نفوذ می کند. به دلیل این تغییر در میدان مغناطیسی، جریانی ایجاد می شود که در اطراف ظرف حرکت کرده و آن را به شدت گرم می کند. این بدان معناست که فقط خودِ قابلمه داغ می شود، نه سطح اجاق گاز!

اطلاعات ایمنی: اگرچه اجاق های القایی با گرم کردن سطح اجاق کار نمی کنند، اما گرمایِ خود ظرفِ داغ شده می تواند به سطح شیشه ای اجاق منتقل شود. بنابراین، پس از پخت وپز همچنان باید از دست زدن به سطح اجاق خودداری کنید.

آیا اجاق های القایی خوب هستند؟ مزایا و معایب

بله، اجاق های القایی یک انتخاب فوق العاده هستند. به دلیل کارایی عالی آن ها در توزیع گرما، ظروف شما را بسیار سریع تر گرم می کنند. آن ها همچنین بسیار ایمن تر از سایر گزینه ها هستند زیرا هیچ گاز سمی منتشر نمی کنند و سطح صفحه را مستقیماً گرم نمی کنند. در ادامه به بررسی دقیق تر مزایا و معایب آن ها می پردازیم:

هزینه

هزینه اولیه خرید اجاق های القایی بیشتر از سایر انواع اجاق ها مانند گازی، برقی معمولی یا هالوژنی است. با این حال، با پیشرفت تکنولوژی و افزایش رقابت، قیمت ها به آرامی در حال کاهش است. اجاق القایی که امروز می خرید بسیار ارزان تر از ده سال پیش است. همچنین برای نصب آن به یک برق کار نیاز دارید. با این حال، در مقیاس جهانی، از آنجایی که اجاق های القایی از نظر انرژی بسیار کارآمد هستند، هزینه کارکرد آن ها ارزان تر از اجاق های گازی است که می تواند به جبران هزینه های اولیه در درازمدت کمک کند.

در ایران معادله هزینه ها کمی متفاوت است. به دلیل تخصیص یارانه به گاز شهری، هزینه مصرف گاز در ایران بسیار پایین تر از برق است. بنابراین برخلاف اروپا، پخت وپز با اجاق گازی در ایران از نظر هزینه قبض انرژی مقرون به صرفه تر است. همچنین به دلیل نوسانات ارزی، اجاق های القایی در بازار ایران یک کالای لوکس و گران قیمت محسوب می شوند.

سرعت

اجاق های القایی در سرعت بی رقیب هستند. آن ها آب را بسیار سریع تر از اجاق های گازی یا برقی به جوش می آورند. این ویژگی برای سبک زندگی پرمشغله امروزی عالی است و زمان پخت غذا را به شکل چشمگیری کاهش می دهد.

بازدهی و بهره وری

همان طور که گفته شد، اجاق های القایی حدود ۸۵ تا ۹۰ درصد از انرژی تولید شده را مستقیماً به ظرف منتقل می کنند، در حالی که این رقم در اجاق های گازی حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد است. این یعنی هدررفتِ گرمای بسیار کم در محیط. این ویژگی به ویژه در تابستان های گرم ایران، از گرم شدن بیش از حد هوای آشپزخانه جلوگیری می کند.

ایمنی

ایمنی، نقطه قوت اصلی این اجاق هاست. عدم وجود شعله باز خطر آتش سوزی را به شدت کاهش می دهد. همچنین به محض برداشتن ظرف، تولید گرما متوقف می شود. بسیاری از مدل ها دارای قفل کودک و سیستم خاموش کننده خودکار هستند که برای آپارتمان ها و خانواده های بچه دار ایده آل است.

نظافت

از آنجایی که سطح شیشه ای اجاق مستقیماً داغ نمی شود، اگر غذا سر برود یا روغن روی آن بریزد، روی سطح اجاق نمی سوزد و به آن نمی چسبد. تمیز کردن این اجاق ها تنها با کشیدن یک دستمال مرطوب روی یک سطح کاملاً صاف شیشه ای انجام می شود که در مقایسه با شستن چدن های سنگین اجاق های گازی، یک رویاست!

تجهیزات و ظروف

این بزرگترین نقطه ضعف اجاق های القایی است. شما نمی توانید از هر ظرفی روی این اجاق ها استفاده کنید. ظروف شما باید خاصیت مغناطیسی داشته باشند (مثل چدن، فولاد ضدزنگِ مغناطیسی). ظروف آلومینیومی، مسی، پیرکس و سفالی روی این اجاق ها کار نمی کنند. یک راه ساده برای تست ظروف: اگر آهنربا به کف قابلمه شما بچسبد، روی اجاق القایی کار خواهد کرد. (بسیاری از خانواده های ایرانی باید بودجه ای را برای تعویض سرویس قابلمه خود نیز در نظر بگیرند).

سروصدا

اجاق های القایی کاملاً بی صدا نیستند. هنگام کار با توان بالا، فن های خنک کننده داخلی روشن می شوند. همچنین بسته به نوع ظرف شما، ممکن است صدای وِزوِز یا لرزش خفیفی شنیده شود که کاملاً طبیعی است اما ممکن است برای برخی افراد آزاردهنده باشد.

کدام اجاق القایی برای شما مناسب است؟

اگر تصمیم گرفته اید که زمان تعویض اجاق گاز قدیمی تان فرا رسیده و فکر می کنید اجاق القایی می تواند انتخاب مناسبی برای شما باشد، چگونه تصمیم می گیرید کدام مدل را انتخاب کنید؟ امروزه بسیاری از برندهای معتبر پیشرو، اجاق های القایی تولید می کنند، بنابراین گزینه های زیادی برای انتخاب خواهید داشت.

ابتدا باید تصمیم بگیرید که چقدر می خواهید هزینه کنید. در مورد میزان پخت وپز و بزرگی خانواده خود فکر کنید. فضای آشپزخانه چطور؟ آیا فضای کافی برای نصب اجاق القایی دارید و چگونه با بقیه دکوراسیون و استایل آشپزخانه شما هماهنگ می شود؟ اجاق های القایی یک افزونه عالی و خوشایند برای هر آشپزخانه مدرن و شیک هستند و به عنوان بخشی از ارتقای آشپزخانه به خوبی عمل می کنند.

برخی از مدل های اجاق القایی دارای ویژگی های مختلفی از جمله تایمر، قفل ایمنی کودک و مناطق پختِ انعطاف پذیر (Flexible cooking zones) هستند. بنابراین، در نظر بگیرید که کدام یک از این امکانات برای شما مهم تر است. برخی از مدل ها حتی می توانند دمای قابلمه را کنترل کرده و حرارت را تنظیم کنند، و همچنین در زمان رسیدن آب به نقطه جوش به شما هشدار دهند.

 حتماً قبل از خرید، سیستم برق کشی آپارتمان خود را چک کنید. اجاق های القایی چند شعله با توان بالا، آمپر بالایی می کشند (گاهی تا ۳۲ آمپر). مطمئن شوید که کنتور و سیم کشی منزل شما تحمل این بار الکتریکی را دارد. در برخی موارد ممکن است به برق سه فاز نیاز پیدا کنید.

تفاوت بین اجاق القایی و اجاق سرامیکی چیست؟

اجاق های القایی و اجاق های سرامیکی تقریباً ظاهر یکسانی دارند، اما عملکرد آن ها بسیار متفاوت است. دلیل شباهت ظاهری آن ها این است که اجاق های القایی نیز معمولاً با سطح شیشه ای سرامیکی ساخته می شوند.

اصطلاح «اجاق سرامیکی» در واقع به «اجاق های برقی سرامیکی» اشاره دارد. آن ها اجاق های برقی هستند که سطح رویی آن ها از شیشه سرامیک است. بنابراین، کلمه «سرامیکی» به جنس و ظاهر سطح اجاق اشاره دارد، نه به نحوه عملکرد آن.

تفاوت بین اجاق القایی و اجاق سرامیکی در نحوه تولید گرما است. اجاق القایی از یک سیم پیچ در زیر خود برای ایجاد میدان مغناطیسی استفاده می کند که مستقیماً ظرف را گرم می کند و نسبت به اجاق سرامیکی برقی انرژی و برق کمتری مصرف می کند. اما اجاق های سرامیکی برقی، جریان الکتریکی را از میان المنت هایی که در زیر سطح شیشه ای قرار دارند عبور می دهند. این کار باعث داغ شدن خودِ سطح شیشه ای می شود. آن ها ارزان تر از اجاق های القایی هستند، با این حال اجاق های القایی از نظر انرژی کارآمدترند، سریع تر گرم می شوند و کنترل بیشتری (در تنظیم حرارت) به شما می دهند.

تفاوت بین اجاق القایی و اجاق هالوژنی چیست؟

برای درک تفاوت بین اجاق القایی و اجاق هالوژنی، باید بدانید اجاق هالوژنی چیست. اجاق هالوژنی نوعی اجاق برقی سرامیکی است. اما برخلاف اجاق های برقی سنتی، اجاق های هالوژنی از یک لامپ قدرتمندِ پر شده با گاز هالوژن استفاده می کنند. این لامپ تشعشعات مادون قرمز تولید می کند که گرمای تابشی ایجاد می کند.

اجاق هالوژنی مشابه اجاق القایی می تواند مستقیماً قابلمه را گرم کند؛ این کار را با استفاده از گرمای تابشی لامپ های هالوژن انجام می دهد. با این حال، اجاق هالوژنی سطح اجاق را نیز گرم می کند که این امر باعث گرم شدن بیشتر ظرف از طریق رسانش حرارتی می شود. این ترکیبِ حرارتی به این معناست که اجاق های هالوژنی غذا را بسیار سریع تر از اجاق های برقی سنتی گرم می کنند.

اگرچه اجاق های هالوژنی سریع تر و کارآمدتر از اجاق های برقی سنتی هستند، اما اصلاً در حد و اندازه ی اجاق های القایی نیستند. اجاق های هالوژنی تنها ۸۰ درصد از گرمای تولید شده را به ظروف منتقل می کنند، در حالی که اجاق های القایی بین ۸۵ تا ۹۰ درصد گرما را انتقال می دهند. بنابراین، اجاق های القایی همچنان کارآمدتر، سریع تر و دارای کنترل حرارت بهتری نسبت به اجاق های هالوژنی هستند.

تنها معایب اجاق القایی در مقایسه با اجاق های هالوژنی (و سایر اجاق های برقی سرامیکی)، بحث هزینه است. اجاق های القایی گران تر هستند و به ظروف مخصوص نیاز دارند. شما برای اجاق هالوژنی به قابلمه های خاصی نیاز ندارید و می توانید از هر نوع ظرفی استفاده کنید (البته فقط با ظروفی که از مواد رسانا ساخته شده باشند کار می کند). اگر در حال حاضر ظروف مغناطیسی ندارید، نیاز به خرید سرویس قابلمه جدید، هزینه مهاجرت به اجاق القایی را باز هم افزایش می دهد.

نتیجه گیری

در نهایت، اجاق القایی را می توان یکی از مدرن ترین و کارآمدترین گزینه ها برای آشپزخانه های امروزی دانست. این نوع اجاق با سرعت بالا، مصرف بهینه انرژی، ایمنی بیشتر و نظافت آسان، تجربه ای متفاوت و راحت تر از آشپزی را در اختیار شما قرار می دهد. با این حال، پیش از خرید باید به چند نکته مهم توجه کنید؛ از جمله قیمت بالاتر، نیاز به ظروف سازگار و همچنین مناسب بودن سیستم برق کشی منزل.

اگر به دنبال یک آشپزخانه مدرن، ایمن و کم دردسر هستید و محدودیتی از نظر بودجه و زیرساخت برق ندارید، اجاق القایی می تواند انتخابی بسیار هوشمندانه باشد. اما اگر هزینه اولیه، تعویض ظروف یا مصرف برق برای شما اولویت بیشتری دارد، بهتر است پیش از تصمیم گیری همه جوانب را با دقت بررسی کنید. در مجموع، انتخاب اجاق القایی به سبک زندگی، نیازهای آشپزی و شرایط خانه شما بستگی دارد.