کدام دستگاه ها در حالت خاموش برق مصرف می کنند
این مقاله به بررسی انواع لوازم خانگی می پردازد که حتی در زمان هایی که از آن ها استفاده نمی کنید، قبض برق شما را افزایش می دهند؛ و در ادامه به شما می گوییم که چگونه می توانید مصرف انرژی روزانه خود را کاهش دهید.
هیچ کس دوست ندارد در پایان ماه با یک قبض برق نجومی و ترسناک روبه رو شود که مثل یک هیولا در خانه کمین کرده است!
صرفه جویی در هزینه قبض برق چیزی است که همه ما به دنبال آن هستیم. شاید عده ای فکر کنند که تلاش برای ذخیره کردن چند هزار تومان در طول سال ارزش این همه زحمت را ندارد. اما اگر نگاهی دقیق تر به این لوازم خانگی «زالوصفت» بیندازید، متوجه خواهید شد که آن ها اغلب خیلی بیشتر از چیزی که تصور می کنید، جیب شما را خالی می کنند و انرژی را هدر می دهند.
لوازم خانگی خون آشام (Vampire Appliance) چیست؟
لوازم خانگی خون آشام به وسایل برقی گفته می شود که حتی زمانی که خاموش هستند یا در حالت آماده به کار (Standby) قرار دارند، همچنان برق مصرف کرده و به هزینه های قبض شما می افزایند. انرژی هدررفته توسط این دستگاه ها به نام «انرژی خون آشام» یا «بارهای پنهان» (Phantom Loads) شناخته می شود.
نمونه هایی از لوازم خانگی خون آشام
در اینجا به رایج ترین لوازم خانگی اشاره می کنیم که حتی وقتی از آن ها استفاده نمی کنید، همچنان در حال مصرف برق هستند:
- تلویزیون ها
- مایکروویوها
- یخچال های قدیمی (که موتور و عایق بندی استانداردی ندارند)
- یخچال های مخصوص نوشیدنی
- کنسول های بازی (پلی استیشن، ایکس باکس و…)
- ماشین های ظرفشویی
- لوازم لباسشویی (ماشین لباسشویی و خشک کن)
- کتری های برقی و چای سازها
- شارژرهای موبایل (بله، حتی اگر گوشی به آن ها وصل نباشد!)
- دستگاه های اسپرسوساز و قهوه ساز: به عنوان فردی که سال ها در زمینه تجهیزات باریستا فعالیت داشته ام، باید بگویم دستگاه های اسپرسوسازی که دارای بویلر (دیگ بخار) هستند، در حالت استندبای برای گرم نگه داشتن آب، برق بسیار زیادی مصرف می کنند. حتماً آن ها را از برق بکشید.
- پرینترها
- ساعت های زنگ دار دیجیتال
حتی روشن بودن یک نمایشگر کوچک در حالت استندبای یا رها کردن دوشاخه در پریزی که کلید آن روشن است (حتی وقتی از دستگاه استفاده نمی کنید)، می تواند میزان مصرف روزانه انرژی خانواده شما را به شکل چشمگیری افزایش دهد.

لوازم خانگی که در تاریکی شب با نورهای قرمز ضعیف می درخشند و نمادی از مصرف انرژی پنهان یا خون آشامی هستند؛ در این تصویر سیم های برق مانند ریشه گیاهان به سمت پریز کشیده شده اند.
چگونه مصرف غیرضروری انرژی را کاهش دهیم؟
برای کاهش مصرف غیرضروری انرژی، کافی است چند عادت ساده اما مؤثر را در استفاده روزانه از لوازم خانگی تغییر دهید.
۱. لوازم برقی را کاملاً خاموش کنید (و از پریز بکشید)
ساده ترین راه برای کاهش مصرف انرژی در خانه، این است که وسایل برقی را زمانی که به آن ها نیاز ندارید، خاموش کنید.
البته مشخص است که این کار برای وسایلی مثل یخچال و فریزر ایده خوبی نیست! اما زمانی که تلویزیون یا مایکروویو شما دائماً در حالت آماده به کار نباشد، تفاوت محسوسی را در قبض برق خود مشاهده خواهید کرد.
استفاده از چندراهی های برقِ کلیددار (محافظ های برق) یک راهکار عالی است. با زدن یک کلید، می توانید جریان برق چندین دستگاه (مثل تلویزیون، کنسول و سیستم صوتی) را به طور کامل قطع کنید.
۲. از ظرفیت کامل لوازم خانگی استفاده کنید
یکی دیگر از راه های کاهش مصرف انرژی این است که وقتی دستگاهی را روشن می کنید، بیشترین بهره را از آن ببرید.
این یعنی ماشین ظرفشویی یا لباسشویی را تنها زمانی روشن کنید که ظرفیت آن ها کاملاً پر شده باشد؛ یا مثلاً چندین وعده غذایی را به صورت همزمان در فر بپزید و برای روزهای بعد نگهداری کنید تا مجبور نباشید فر را برای حجم کمی از غذا روشن کنید.

تصویری از یک خانه مدرن و مرتب که در آن شخصی با استفاده از محافظ برق کلیددار، جریان وسایل برقی غیرضروری را قطع می کند و نمایشی از مدیریت بهینه انرژی در استفاده از لوازم خانگی.
۳. روی یک کنتور هوشمند یا پریزهای تایمردار سرمایه گذاری کنید
کنتور هوشمند دستگاهی است که در خانه شما نصب می شود و مصرف برق و گاز شما را ردیابی می کند. این دستگاه ها با اتصال به یک نمایشگر در اتاق شما، اطلاعات لحظه ای از هزینه ها و مصرف ساعتی، روزانه، هفتگی، ماهانه و سالانه را به شما می دهند.
در حالی که استفاده از کنتورهای هوشمند در همه جا اجباری نیست (و در ایران نیز در حال توسعه است)، اما به شما کمک می کنند تا عادت هایی را که بیشتر از تصور شما هزینه در بر دارند، تغییر دهید. به عنوان یک جایگزین عالی، می توانید از «پریزهای هوشمند» یا تایمردار برای وسایل پرمصرف استفاده کنید تا در ساعات اوج مصرف یا نیمه شب ها به طور خودکار خاموش شوند.
نکات بیشتر برای صرفه جویی در مصرف انرژی
برای صرفه جویی بیشتر در مصرف انرژی، با چند تغییر ساده در عادت های روزمره و انتخاب لوازم کم مصرف می توانید هزینه های برق را به شکل محسوسی کاهش دهید.
- لامپ ها را خاموش کنید! این ترفند قدیمی اما طلایی، یک راه فوق العاده برای صرفه جویی در مصرف برق است. چه کسی به روشن بودن چراغِ اتاقی که خالی است نیاز دارد؟ این قانون در مورد چراغ های هود آشپزخانه هم صدق می کند. همچنین تعویض لامپ های قدیمی با لامپ های جدیدتر و کم مصرف تر (مثل لامپ های LED) در درازمدت کمک بزرگی به اقتصاد خانواده خواهد کرد.
- استفاده از دماهای پایین تر: راه اندازی وسایل با دمای پایین تر می تواند به حفظ انرژی کمک کند. بسیاری از ماشین های لباسشویی و ظرفشویی دارای برنامه های شستشوی سازگار با محیط زیست (Eco-friendly) هستند که آب را کمتر داغ می کنند و زمان شستشو را بهینه تر می سازند.
- خرید لوازم خانگی با برچسب انرژی مناسب: انتخاب لوازم خانگی کم مصرف در درازمدت به نفع شماست. اگر وسایل شما دارای رتبه مصرف انرژی A (یا رتبه های بالاتر مثل A+ و A++) باشند، در طول سال به میزان قابل توجهی در مصرف آب و هزینه های قبض برق خود صرفه جویی خواهید کرد.
یک خانه مدرن با کنتور هوشمند دیواری و پریزهای هوشمند متصل به دستگاه های مختلف. نمایشگر کنتور روشن است و نمودارهای مصرف انرژی را نشان می دهد. چراغ های LED روشن اند و فضا نور طبیعی دارد؛ محیطی دوستانه و صرفه جویی در مصرف انرژی را منتقل می کند.
نتیجه گیری
در نهایت، مبارزه با «لوازم خانگی خون آشام» و مهار بارهای پنهان انرژی، نه تنها به اقتصاد خانواده شما کمک می کند، بلکه گامی ارزشمند در جهت حفظ محیط زیست و منابع ارزشمند انرژی است. شاید استفاده از یک چندراهیِ کلیددار، کشیدن دوشاخه دستگاه اسپرسوساز در پایان روز یا خاموش کردن چراغ های اضافی در نگاه اول کارهای پیش پاافتاده ای به نظر برسند، اما تجمیع همین تغییرات کوچک در عادات روزمره، در پایان سال تفاوت چشمگیری در هزینه های شما ایجاد خواهد کرد.
به یاد داشته باشید که مدیریت هوشمندانه مصرف انرژی لزوماً نیازمند تجهیزات پیچیده و گران قیمت نیست؛ بلکه با کمی آگاهی، توجه به جزئیات و اصلاح سبک زندگی، می توانید خانه ای سبزتر و مقرون به صرفه تر داشته باشید. از همین امروز شروع کنید، نگاهی دقیق تر به وسایل برقی اطراف خود بیندازید و این زالوهای پنهان انرژی را از خانه تان بیرون برانید!